Bảo hộ bí mật kinh doanh
Bảo hộ bí mật kinh doanh là việc cơ quan nhà nước có thẩm quyền áp dụng các biện pháp theo quy định của pháp luật để bảo vệ quyền lợi cho chủ sở hữu bí mật kinh doanh khi bí mật kinh doanh đó đáp ứng các điều kiện bảo hộ và bị xâm phạm bởi chủ thể khác.
Các đối tượng không được bảo hộ dưới danh nghĩa bí mật kinh doanh
Theo quy định tại Điều 85 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (sửa đổi, bổ sung 2009, 2019, 2012) quy định các đối tượng không được bảo hộ với danh nghĩa bí mật kinh doanh đối với các thông tin bí mật sau đây:
- Bí mật về nhân thân.
- Bí mật về quản lý nhà nước.
- Bí mật về quốc phòng, an ninh.
- Thông tin bí mật khác không liên quan đến kinh doanh.
Những thông tin này được bảo vệ bởi các quy định về quyền riêng tư và dân sự, không thuộc phạm vi của luật sở hữu trí tuệ thương mại. Việc sử dụng thông tin nhân thân để kinh doanh mà không có sự đồng ý của chủ thể là hành vi vi phạm pháp luật.
Điều kiện bảo hộ bí mật kinh doanh
Điều kiện chung đối với bí mật kinh doanh được bảo hộ được quy định chi tiết tại Điều 84 Luật Sở hữu trí tuệ 2005, (sửa đổi, bổ sung 2009, 2019, 2022) cụ thể như sau:
- Không phải là hiểu biết thông thường và không dễ dàng có được.
Ví dụ, công thức sản xuất, quy trình vận hành nội bộ hoặc dữ liệu nghiên cứu thị trường chưa được công bố có thể được coi là bí mật kinh doanh. Ngược lại, những thông tin đã xuất hiện trên các phương tiện thông tin đại chúng, báo cáo công khai hoặc tài liệu được phổ biến rộng rãi sẽ không còn đáp ứng điều kiện bảo hộ do không còn tính bí mật.
- Khi được sử dụng trong kinh doanh sẽ tạo cho người nắm giữ bí mật kinh doanh lợi thế so với người không nắm giữ hoặc không sử dụng bí mật kinh doanh đó.
- Được chủ sở hữu bảo mật bằng các biện pháp cần thiết để bí mật kinh doanh đó không bị bộc lộ và không dễ dàng tiếp cận được.
Các câu hỏi thường gặp
Bí mật kinh doanh có phải đăng ký để được bảo hộ không?
Không. Khác với sáng chế, nhãn hiệu hay kiểu dáng công nghiệp, bí mật kinh doanh không phải thực hiện thủ tục đăng ký tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền để được bảo hộ.
Quyền đối với bí mật kinh doanh được xác lập khi chủ sở hữu có được thông tin một cách hợp pháp và áp dụng các biện pháp cần thiết để giữ bí mật thông tin đó. Vì vậy, việc xây dựng quy trình bảo mật nội bộ đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong quá trình bảo vệ bí mật kinh doanh.
Doanh nghiệp cần làm gì để bảo vệ bí mật kinh doanh?
Để bảo vệ bí mật kinh doanh hiệu quả, doanh nghiệp nên xây dựng quy chế bảo mật nội bộ, giới hạn phạm vi tiếp cận thông tin, ký thỏa thuận bảo mật (NDA) với người lao động, đối tác và áp dụng các biện pháp kỹ thuật nhằm ngăn chặn việc truy cập hoặc sao chép trái phép dữ liệu quan trọng.
Đây cũng là căn cứ quan trọng để chứng minh doanh nghiệp đã thực hiện các biện pháp cần thiết nhằm duy trì tính bí mật của thông tin khi xảy ra tranh chấp.
Người lao động tiết lộ bí mật kinh doanh sau khi nghỉ việc có vi phạm không?
Có thể. Trường hợp người lao động tiết lộ hoặc sử dụng trái phép thông tin thuộc bí mật kinh doanh của doanh nghiệp sau khi chấm dứt quan hệ lao động thì vẫn có thể bị xem là hành vi xâm phạm quyền đối với bí mật kinh doanh, đặc biệt khi thông tin đó chưa được công khai và doanh nghiệp vẫn đang áp dụng biện pháp bảo mật.
Ngoài trách nhiệm dân sự, người vi phạm còn có thể phải bồi thường thiệt hại nếu gây tổn thất cho chủ sở hữu bí mật kinh doanh.
Bảo hộ bí mật kinh doanh không chỉ giúp doanh nghiệp bảo vệ lợi thế cạnh tranh mà còn hạn chế nguy cơ thất thoát thông tin quan trọng trong quá trình hoạt động. Việc hiểu rõ bí mật kinh doanh là gì, điều kiện bảo hộ bí mật kinh doanh và áp dụng các biện pháp bảo mật phù hợp sẽ góp phần bảo vệ hiệu quả tài sản trí tuệ của doanh nghiệp trước những hành vi xâm phạm từ bên ngoài hoặc nội bộ. Nếu cần tư vấn về bảo hộ bí mật kinh doanh và các vấn đề pháp lý liên quan, Quý khách hàng có thể liên hệ Công ty Luật Ánh Ngọc để được hỗ trợ.
